Strona główna > Dookoła boiska > Futbol w sidłach dyktatorskiej propagandy

Futbol w sidłach dyktatorskiej propagandy

Na całe szczęście kończy się już przerwa reprezentacyjna i wraca wyczekiwana klubowa piłka. Czas posuchy od futbolu tchnął mnie do napisania historycznego tekstu o futbolu na łamy portalu popularno-naukowego. Z normalnym trybem bloga wracamy od poniedziałku.

Propaganda to nie taka łatwa rzecz. Trzeba wymyślić zgrabne kłamstwo, wpoić wiarygodny mit, aby kupić sobie zaufanie społeczeństwa. Wdzięcznym środkiem do pozyskania politycznego zaplecza dla dyktatorów Europy z XX wieku była piłka nożna.

Obecny rzut na dawny Stadio Benito Mussolini

Benito Mussolini splamił niewinność futbolu już na drugich Mistrzostwach Świata w 1934 roku, które organizował w słonecznej Italii. Duce pojawiał się na meczach, a sami zawodnicy pozdrawiali go faszystowskim wymachem. Nawet jeden ze stadionów (w Turynie, do dziś gra na nim Torino) sławił imię wielkiego wodza. Włosi zwyciężyli na chwałę swojego prężącego się dumnie narodu. Pierre Lanfranchi w swojej książce zanotował, że piłka nożna stanowiła ważny element dla popularności Mussoliniego wśród swoich ziomków.

W tamtym czasie władze światowego sportu z dużą przychylnością patrzyły na autorytarne kraje. Po Mundialu 1934 we Włoszech następne letnie Igrzyska Olimpijskie w 1936 roku trafiły do hitlerowskiego już Berlina. Minister Publicznego Oświecenia i Propagandy (najgorsza nazwa rządowego stanowiska w historii?) Joseph Goebbels twierdził, że przegrana reprezentacji narodowej boli ludzi w kraju bardziej niż wojenne straty na froncie. Postanowił więc zadbać, aby przegrane się nie zdarzały. Ale zawsze znajdzie się odważny…

3 kwietnia 1938 roku na stadionie w Wiedniu rozgrywano radosne spotkanie III Rzeszy z Austrią, która właśnie „szczęśliwie i dobrowolnie” została wciągnięta w skład Niemiec. Piłkarskie dożynki miałby być celebracją tej udanej fuzji. Austriakom życzliwie poradzono, aby bardziej niż w bramkę celowali w górne rzędy trybun. Po co psuć święto? Jednak wścibscy Austriacy się nie posłuchali. Pod koniec meczu Matthias Sindelar, najwybitniejszy zawodnik w dziejach futbolu w Austrii, niespodziewanie ośmielił się trafić do siatki. Wkrótce wyczyn skopiował jego kolega i skończyło się na 2:0 dla dopiero co wchłoniętej drużyny. Strzelcy goli cieszyli się przed hitlerowskimi dygnitarzami obecnymi na trybunach. Niecały rok później Sindelar został odnaleziony martwy. W oficjalnej wersji się zatruł. Ale jego śmierć dalej stanowi zagadkę. Istnieją przesłanki, że wybitny piłkarz został zamordowany przez nazistów, którzy szybko zakończyli śledztwo w sprawie jego zgonu. Trzeba było się nie wychylać?

Problemów z posłusznością Adolfowi Hitlerowi nie mieli za to Anglicy. 4 maja 1938 pokazali dobitnie jak niesprawna była polityka appeasementu wobec żądań Rzeszy. Reprezentanci Anglii wygrali na boisku w Berlinie 6:3. Jednak wynik sportowy nie miał znaczenia. Do historii przeszedł gest Wyspiarzy, którzy zasalutowali Niemcom w nazistowskim geście. Polecił im to własny minister, który nie chciał deptać po odcisku gospodarzy. Cóż z tego, że parę tygodni wcześniej Niemcy zrobili sobie wycieczkę po Austrii, która spodobała im się na tyle, że została włączona do kraju. Wielka Brytania kilkukrotnie przed II wojną światową pokazała uległość i zgodę na manewry Hitlera. Nie inaczej było na piłkarskiej murawie.

Plakat z „Meczu Śmierci”

Zbliżone numery stosowali po drugiej stronie barykady. Legendę piłki nożnej w Związku Radzieckiej budował mit o „meczu śmierci”. Podobno, gdy Niemcy zajmowali Ukrainę to do obozów trafili zawodnicy z Dynama Kijów. Zaproponowano im rozegranie pokazowego meczu z niemieckimi żołnierzami. Scenariusz rodem z hollywodzkiej „Drogi do zwycięstwa” ze Stallonem, Pele i Kazimierzem Deyną. Oczywiście ekipa z Kijowa miała zagrać… kijowo i przegrać. Niesforni Ukraińcy ponoć się postawili, wygrali i w ramach premii zostali rozstrzelani jeszcze w piłkarskich koszulkach.

Tak tę historię widziano w Związku Radzieckim przez cały chlubny żywot tego państwa. Gdy kolos już upadł, na jaw wyszła prawda. Owszem, kijowianie trafili do obozów i grali tam w piłkę. Jednak nawet ich wygrane kończyły się bez przelewu krwi. Znacznie gorzej niż Niemcy bohaterów z Dynama potraktowały władze radzieckie. Przetrwanie obozu przez granie w piłkę oznaczało zdradę narodową. Dlatego rządzący uznali, że warto im zakazać dalszych występów. Przecież lepiej dla wszystkich rodaków byłoby, gdyby wszyscy zginęli broniąc honoru swojej ojczyzny! Ale o żywych ani słowa! Przecież nie można zakłócać oficjalnej linii propagandowej władz. Przecież w sporcie nie chodzi o zwycięstwa, a polityczne cele, prawda?

Tekst ukaże się w przyszłym tygodniu na popularno-naukowej stronie Polimaty.pl, którą znać możecie z filmów na YouTube: http://www.youtube.com/user/Polimaty

Źródła:

Lanfranchi, P., 100 Years of Football: The Fifa Centennial Book, 2004

Wilkowicz, P., Stracona dekada, „Rzeczpospolita”, 2006

FourFourTwo Polska, „Gol, który zagrał na nosie nazistów i zabił legendę”, grudzień 2012

http://news.bbc.co.uk/2/hi/uk_news/magazine/3128202.stm

Mroczne strony futbolu [płyta DVD]. Warszawa, Carisma Entertainment Group, 2004

  1. 02/06/2013 o 20:44

    Because the admin of this web site is working,
    no hesitation very soon it will be well-known,
    due to its feature contents.

  2. 08/06/2013 o 19:37

    Hello! I know this is kinda off topic but I’d figured I’d ask.
    Would you be interested in exchanging links or maybe guest writing a blog post or
    vice-versa? My blog discusses a lot of the same topics as
    yours and I think we could greatly benefit from each other.
    If you might be interested feel free to send me an email.
    I look forward to hearing from you! Awesome blog by the way!

  3. 07/07/2013 o 04:16

    Paragraph writing is also a fun, if you
    be acquainted with then you can write or else it is complex to write.

  4. 10/07/2013 o 22:05

    Asking questions are actually nice thing if you are not understanding anything entirely,
    however this article offers nice understanding yet.

  5. 11/07/2013 o 23:40

    obviously like your web site but you have to test the spelling on quite a few of your posts.
    A number of them are rife with spelling issues and I to find it
    very bothersome to inform the reality however I will surely come
    again again.

  6. 12/07/2013 o 21:32

    Somebody necessarily help to make seriously articles I might state.

    That is the very first time I frequented your web page and
    to this point? I surprised with the research you made to create this particular submit extraordinary.

    Magnificent process!

  7. 24/07/2013 o 20:56

    Whats up this is kind of of off topic but I was wondering
    if blogs use WYSIWYG editors or if you have to manually code with HTML.
    I’m starting a blog soon but have no coding knowledge so I wanted to get advice from someone with experience. Any help would be greatly appreciated!

  8. 26/07/2013 o 16:41

    Wow that was unusual. I just wrote an very long comment but after I
    clicked submit my comment didn’t appear. Grrrr… well I’m not writing all that over again.
    Anyway, just wanted to say great blog!

  9. 27/07/2013 o 21:04

    Thanks on your marvelous posting! I quite enjoyed
    reading it, you will be a great author. I will make certain to bookmark your
    blog and will eventually come back sometime soon. I want to encourage you
    continue your great writing, have a nice day!

  10. 10/08/2013 o 18:26

    excellent points altogether, you simply won a logo new reader.
    What could you suggest in regards to your post that you simply made some days in the
    past? Any positive?

  11. 24/08/2013 o 07:02

    Besides these, many Hong Kong residents believe that media content is now created by new media,
    is an important first step in news drawing attention to your product or service.
    In the past week, making it very resilient.

  12. 06/09/2013 o 05:28

    Deal with cards are generally value 0 (or 10 in
    case you rather) aand the object is always to receivce
    because all aropund 9 as is possible. That has
    a 100% corresponding advantage, the gamer might
    then have got $1000 for you to chance using, giving them
    more inducement in order to play online games in addition to complete many high pegs poker.

  13. 16/09/2013 o 08:10

    He or she should have a high school or any diploma. 7) Controlled your
    Gain and Invest it for High Compound growth rate in the
    long term. The developments related to repealing of antiquated land acquisition and
    rent control laws and rationalization of property
    taxes have enlivened hopes of annual investment to the tune of $4 billion of into the construction industry.

  14. 27/10/2013 o 14:50

    Hey there, merely became aware about your blog site via Google, found it is definitely helpful. I am going to be mindful pertaining to the town. I will value should you move forward this particular later on. Other individuals might be benefited out of your writing. Cheers!

  15. 06/03/2014 o 10:19

    Just remember never to ‚breathe’ and smoke with the same time.
    You can readily look around the Internet although doing to help you look for reviews on the different models
    you might be considering. Nicotine is often a highly addictive drug along with the physical cravings can be very difficult to overcome.

  16. 14/07/2014 o 11:28

    Hmm it seems like your site ate my first comment (it was super long) so
    I guess I’ll just sum it up what I wrote and say, I’m thoroughly
    enjoying your blog. I too am an aspiring blog blogger but I’m still new to everything.
    Do you have any suggestions for beginner blog writers?
    I’d certainly appreciate it.

  1. No trackbacks yet.

Zostaw komentarz

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

%d bloggers like this: